Mótun áætlunarinnar
Stjórnunar- og verndaráætlunin er samstarfsverkefni stjórnar Vatnajökulsþjóðgarðs, svæðisráða rekstrarsvæðanna fjögurra, fjölmargra sérfræðinga og hagsmunaaðila. Áætlunin byggist á tillögum svæðisráðanna og ráðgjafa þeirra að verndaráætlunum fyrir hvert rekstrarsvæði sem mótaðar voru á grunni umfangsmikillar upplýsingaöflunar, kortlagningar og samráðs við hagsmunaaðila. Að vinnu á vettvangi svæðisráða og ráðgjafa þeirra komu fjölmargir aðilar og er þeirra nánar getið í tillögum svæðisráðanna sjálfra. Af hálfu stjórnar var sömuleiðis unnið með fjölda hagsmunaaðila að sameiginlegri stefnumótun fyrir þjóðgarðinn.
Samráðsferlið hófst við gerð tillagna að verndaráætlunum hjá svæðisráðunum og stóð allan vinnslutímann. Samráð átti sér stað með ýmsum hætti. Á vegum svæðisráða og ráðgjafa þeirra voru haldnir opnir íbúafundir, fundir með svæðisbundnum félagasamtökum og kynningar. Einnig voru lokaðir fundir um einstök málefni og viðhorfskannanir unnar meðal gesta og starfsmanna þjóðgarðsins.
Stefnuhluti Stjórnunar- og verndaráætlunar byggist að verulegu leyti á efnivið sem fenginn var á samráðsfundi með fjölmörgum hagsmunaaðilum í nóvember 2009. Þar var meðal annars leitað svara við spurningum um sérstöðu og gæði þjóðgarðsins, framtíðarsýn og markmið í starfi hans og reynt að skilgreina áhrif þjóðgarðsins og hlutverk sem aflvaka í margvíslegu tilliti.
Meðan á gerð Stjórnunar- og verndaráætlunar stóð var auk þess haft samráð við ýmsar opinberar stofnanir og ráðuneyti. Var það ekki einungis gert til að uppfylla lagaskyldu heldur var leitað til stofnana sem álitið var að gætu komið með mikilvægar ábendingar og hugmyndir inn í vinnuna. Einnig var haft samráð við félagasamtök, fulltrúa í svæðisráðum, starfsmenn þjóðgarðsins, sérfræðinga á tilteknum sviðum og aðra aðila eftir atvikum.
Ráðgjafarfyrirtækið Alta aðstoðaði stjórn í vinnu við stefnumótun fyrir þjóðgarðinn og við samræmingu tillagna svæðisráðanna fjögurra og frágang á sameiginlegri Stjórnunar- og verndaráætlun fyrir þjóðgarðinn. Að textaskrifum komu fulltrúar í svæðisráðum og ráðgjafar þeirra, þjóðgarðsverðir og starfsfólk þjóðgarðsins, ráðgjafar Alta, auk þeirra Helga Björnssonar jöklafræðings, Snorra Baldurssonar líffræðings og Magnúsar Tuma Guðmundssonar jarðeðlisfræðings sem sömdu kaflana um náttúru og samfélag og sérstöðu þjóðgarðsins.